Archief

december 2016

Gezondheid

De nieren: zuivering van gevoelens en emoties

Filteren en afvoeren

Via de bloedsomloop worden alle afvalstoffen uit ons lichaam verzameld en afgevoerd. Die afvoer loopt via de nieren. Deze twee boonvormige organen vormen onze zuiveringsinstallatie, die het bloed constant filtert en er voor zorgt dat de zout- en vochtbalans zoveel mogelijk gelijk blijft. Alles wat er teveel of overbodig is, wordt doorgesluisd naar de blaas om via de urine het lichaam te verlaten.

Daarnaast maken de nieren Renine aan, een hormoon dat een rol speelt bij het regelen van de bloeddruk, en Erytropoëtine (EPO) dat de aanmaak van rode bloedlichaampjes stimuleert. Ook spelen de nieren een rol bij de botstofwisseling door vitamine D (uit zonlicht gehaald) om te zetten in een werkbare vorm.

Nieraandoening: miskenning van de eigen (zachte) gevoelswereld

In psychologisch opzicht staan de nieren voor de verwerking van onze emoties en gevoelens (water/vocht), voor het filteren en loslaten van (negatieve) gevoelservaringen. Nieraandoeningen hebben dan ook te maken met een verstoorde relatie tot jezelf, met een gebrek aan evenwicht tussen voelen en denken. Door je eigen zachte en kwetsbare gevoelswereld te negeren of opzij te schuiven, blijft niet alleen de emotionele verbondenheid met jezelf in gebreke maar ook die met een ander.

Als de nieren onvoldoende functioneren (nierinsufficiëntie/nierfalen), ga dan kijken welke gevoelens je vasthoud en in hoeverre je jezelf afremt in de natuurlijke doorstroming van (gezonde) emoties. Een schrompelnier, waarbij het nierweefsel letterlijk in elkaar geschrompeld is, ligt vanzelfsprekend in het verlengde hiervan.

Heb je nierstenen, dan mag je wel wat minder rekening houden met andermans gevoelens omdat deze ten koste gaan van jezelf, en als zich een ontsteking van de nieren of het nierbekken aandient, dan is dat een teken van onmacht om je ‘gevoelige zelf’ te zijn.

2 organen: 2 personen (jijzelf en die ander)

Net zoals we 2 longen en 2 borsten hebben (vrouwen), hebben we ook 2 nieren. En in alle drie gevallen betreft de problematiek in deze organen de relatie van jezelf tot een andere persoon. Daarbij gaat het om een conflict tussen het zogenaamd mannelijk en vrouwelijk aspect in ons (komt later nog uitgebreid aan de orde).

Bij de longen gaat het om de communicatie en het hebben van een eigen ruimte in relatie tot iemand waar je nauw mee verbonden bent (ouder/partner/kind), terwijl het bij de nieren gaat om de gevoelsrelatie tot die ander. Als je je gevoelsmatig niet verbonden bent met jezelf, dan kun je je ook moeilijk op dat niveau verbinden met een ander.

Op de borsten kom ik nog terug, maar eerst volgt de blaas (met de urineleiders) als verlengstuk van de nieren.

Blaas en urineleiders: verdriet en gevoelens van onveiligheid

 

 

 

Gezondheid

Top 2000 en De Toppers: muzikaal vuurwerk

Zo vlak voor de jaarwisseling is er altijd licht in de duisternis met de Top 2000 en een concert van De Toppers. Een muzikaal vuurwerk dat is voorbehouden aan het einde van een jaar. Het eerste betekent een week lang meezingen met de radio, terwijl het tweede leidt tot een feestende en deinende massa in Ahoy. Op de een of andere manier hebben we behoefte aan een uitlaatklep, aan iets waarmee we -vooral op gevoelige momenten- uit onze bol kunnen gaan.

Muziek: onze trouwe metgezel

Niet alleen in de donkere dagen, maar ook in de rest van het jaar hebben wij behoefte om uiting te geven aan onze gevoelens. En hoe minder wij daar in het dagelijkse leven aan toe komen, des te populairder worden evenementen waarin de zogenaamde hartkrassers en levensliederen ten gehore worden gebracht. De zangers van het levenslied, zoals wijlen Willy Alberti, de Zangeres Zonder Naam en André Hazes en al hun hedendaagse collega’s, staan dan ook symbool voor de sfeer in de samenleving en het temperament van het volk. Zonder muziek geen drama, zonder muziek geen romantiek, zonder muziek geen feest.

Therapie voor de geest

Of het nu het Ave Maria is, Queen of André Hazes: muziek komt gewoon bij ons binnen zonder dat wij ons daar tegen kunnen beschermen. Kippenvel en tranen zijn het signaal dat muziek je in positieve zin raakt en als je er misselijk van wordt of hoofdpijn krijgt, dan is de muziek niet in harmonie met wat je voelt. Met muziek kun je niet alleen opgekropte emoties naar boven halen,  maar ook zorgen dat mensen rustig en ontspannen worden (slaapliedjes, mantra’s) . Zo is muziek al sinds de oertijd het therapeutische instrument voor onze geest.

In lichamelijk opzicht heeft de niet te controleren binnenkomst van muziek te maken met het limbisch systeem, een bepaalde ring rond de hersenholten tussen de hersenstam en de hersenschors. Dit systeem is als het ware de opslagplaats van emoties, motivatie, genot en herinneringen en staat los van ons denkvermogen en de zintuigen. Het gaat dan om de zogenaamde limbische resonantie (trillingen) die het ons mogelijk maakt om gevoelens, motieven en emoties om ons heen te ervaren zonder daar echt informatie over uit te wisselen (zoals dieren dingen intuïtief aanvoelen).

Arbeidsvitaminen of vlucht uit de werkelijkheid?

Terwijl muziek vroeger vooral bestemd was voor speciale momenten of als ‘arbeidsvitaminen’ werd gezien (zoals nu nog steeds in de bouw), lijkt muziek voor veel mensen nu een onmisbaar instrument om de dag door te komen. Maar wat gebeurt er met een mens die 24/7 met oordoppen in naar muziek zit te luisteren? Wat krijg je dan mee van gesprekken en contact tussen mensen, van alles wat er om je heen gebeurt? Wat neem je dan op uit je studieboeken of wat gebeurt er met jouw eigen gedachten? Iedereen die het weet mag het zeggen. Maar een dergelijke vlucht uit de werkelijkheid kan niet de bedoeling zijn van het leven.

Op naar een nieuw begin

Op het moment dat de nummer 1 van de Top 2000 is uitgespeeld, staat het nieuwe jaar voor de deur. Een heerlijk nieuw jaar, met een open agenda en vol goede voornemens. Dat moet gewoon gevierd worden met vuurwerk. Grote knallers en flonkerende pijlen, die terug te voeren zijn naar een oeroude traditie om de geesten van overledenen en demonen te verjagen die juist in de donkere dagen van zich zouden laten horen.

En ook al gelooft niet iedereen in dit verjagen van geesten, ik zou dit oogverblindende en oorverdovende spektakel toch graag in ere willen houden. Want wat is er mooier dan een knallende en kleurrijke begroeting van het nieuwe jaar?

Ik wens jullie een gezellige Kerst, veel plezier met de Top 2000 en een nieuw jaar vol tevredenheid.

De nieren: zuivering van gevoelens en emoties

 

 

 

Gezondheid

De balans van onze gezondheid: geen debiteuren en crediteuren

Aan het eind van het jaar maken veel mensen de balans op van het afgelopen jaar en nemen ze zich allerlei dingen voor om zich in het nieuwe jaar beter te voelen. Minder drinken, niet meer roken, het huis verbouwen, nieuwe baan, meer sporten.  Allemaal dingen, waarmee we onze lichamelijke en financiële gezondheid (opnieuw) veilig willen stellen. Maar hoe staat het met de balans in onze gemoedstoestand?  Hoe staat die innerlijke basis ervoor, die het verschil maakt tussen ziek of gezond?

Gevoelens en emoties zijn geen ruilhandel

Ook in onze gevoelswereld kennen we een soort debiteuren en crediteuren: mensen waar we iets van tegoed (menen te) hebben, of die we –in de omgekeerde situatie- iets schuldig zijn. Dan gaat het vaak om wat aandacht, hulp of een vriendelijk gebaar. Als jij iets gedaan hebt voor een ander, dan verwacht je eigenlijk iets terug te krijgen. Maar onze gevoelswereld kent geen ruilhandel omdat deze constant in beweging is en dingen nooit hetzelfde zijn.

Hoe kun je iets van iemand terug verwachten die intussen in een heel andere situatie zit dan toen jij hem iets gegeven hebt? En hoe kun je van iemand iets vragen waar hij niet over beschikt op het moment dat jij dat wenst? Emoties en gevoelens zijn veranderlijk, vloeibaar, als een waterstroom. Deze horen niet ingedamd te worden of opgespaard te worden maar zich vrij te bewegen, al naar gelang de situatie waarin je je bevindt.

Relaties: onvoorwaardelijk

Het meest belangrijke woord in (vriendschappelijke) relaties is ‘onvoorwaardelijk’: zonder voorwaarden geven en ontvangen. Niet geven omdat je iets terug wilt hebben, maar omdat je er op dat moment genoeg van hebt en graag wilt geven. En jezelf niet belasten met een ‘schuld’, menen ‘iets terug te moeten doen’ omdat je iets gekregen hebt. Dus als je de balans op maakt van jouw emotionele staat van dienst, kun je het beste kijken naar de volgende posten:

  • Op wie ben je nog boos, omdat die persoon jou iets heeft aangedaan?
  • Wat maakt dat je dat niet kunt vergeten en vergeven?
  • Van wie denk je nog iets tegoed te hebben, en in hoeverre zit je daar letterlijk op te wachten?
  • Wie denk jij nog iets schuldig te zijn, en in hoeverre belast je dat?
  • Welke relaties onderhoud je die de moeite niet meer waard zijn, die jou niets meer te bieden hebben (waarin een bepaald evenwicht ver te zoeken is)?

Als je hier inzicht in hebt, dan kun je daar ook verandering in brengen en het nieuwe jaar met een schone lei beginnen. Want niets is zo ziekmakend als opgekropte gevoelens en emoties.

De volgende keer komen de nieren aan bod, de zuiveringsinstallatie van onze emoties.

Top 2000 en De Toppers: muzikaal vuurwerk

 

 

 

Gezondheid

Intermezzo: taalkronkels

 

Je spreekt van een lot, en verschillende loten,

maar ‘t meervoud van pot is natuurlijk geen poten.

Zo zeg je ook altijd één vat en twee vaten,

maar is het dan ook één kat en twee katen?

 

Laatst ging ik vliegen, dus zeg ik nu dat ‘ik vloog’

maar zeg nou bij wiegen niet ‘ik woog’

want woog is nog altijd afkomstig van wegen.

Maar is ‘ik voog’ dan een vervoeging van vegen?

 

Wat hoort er bij “zoeken”? Jazeker ‘ik zocht’

Maar zeg je bij vloeken dan ‘ik vlocht’?

Welnee, want vlocht komt van vlechten,

en toch is ik ‘hocht’ niet afkomstig van hechten.

 

En bij lopen hoort liep, maar bij kopen geen kiep,

en evenmin zeg je bij slopen ‘ik sliep’,

want sliep komt weer van slapen!

Maar fout is natuurlijk ‘ik riep’ bij het rapen,

want riep komt van roepen.

Wordt het dan ook ‘ik sniep’, als je hebt zitten snoepen?

 

“Ik gaf” hoort bij geven, maar “ik laf” niet bij leven,

Zo zeggen we: wij drinken en hebben gedronken,

maar echt niet: wij hinken en hebben gehonken.

 

Je moet het allemaal maar weten,

Dan kun je later zeggen ‘ik wist’,

maar als je iets bent vergeten, heb je je dan ook echt ‘vergist’?

De balans van onze gezondheid

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Gezondheid

Dating en een lekker geurtje

In de aanloop naar Kerst is het niet alleen zoeken naar een geschikt cadeau, maar vaak ook naar een nieuwe partner. De donkerste dagen van het jaar versterken het gevoel van alleen zijn en dan wordt de hoop gevestigd op een datingsite die een nieuwe liefde belooft. Maar is het ook echt zo simpel als die sites doen voorkomen?

De (tedere) Bink en de (vrolijke) Vlinder

Het daten is vergelijkbaar met het solliciteren naar een baan. Alle positieve eigenschappen worden uitvergroot en de minpunten zoveel mogelijk uit beeld gehouden. Foto’s zijn van eerdere datum en het ‘wensenlijstje’ is uitvoerig. Mannen positioneren zich als een (tedere) Bink die van alle markten thuis is en vrouwen proberen over te komen als een (vrolijke) Vlinder die luchtig in het leven staat en alleen maar wil genieten. Maar als het erop aan komt, dan blijkt dat vooral oudere mannen willen ‘knuffelen bij de open haard’ en hun vrouwelijke evenknie het liefst de deur uit gaat. Dingen waar ze in hun voorbije relaties niet aan toe gekomen zijn en waar ze dus –doorgaans- niet ervaren in zijn.

Herhaling van zetten

Wie de datingsites een beetje volgt, komt er al snel achter dat dezelfde personen zich elke keer opnieuw aanbieden. ‘Het is weer niet gelukt’, ‘het was geen match’! Dan blijkt dat de praktijk er toch telkens anders uitziet dan het geschetste beeld op de datingsite. Omdat de man bezig blijft met zijn eigen dingen, is er geen tijd om samen op pad te gaan. En omdat de vrouw weer niets begrijpt van de man, mijdt ze de open haard. Zo vallen beiden terug in de sfeer van de relatie die is stuk gelopen, met een herhaling van zetten in het schaakspel van de liefde.

Het ligt aan ‘die ander’

Er zijn maar weinig mensen die echt lering trekken uit de relaties die zijn stuk gelopen. Altijd mankeert er iets aan die ander en bij het eigen feilen staat maar een enkeling stil. Maar als de ene relatie stukloopt op het gebrek aan onderling respect, dan zal de volgende daar ook op stuklopen. En als je eerder niet voor jezelf kon opkomen, dan lukt dat ook nu niet zonder meer. Om van het onderdeel seks nog maar niet te spreken, want dat heeft alles te maken met een gezonde ‘totaal-relatie’ en de bereidheid (of het vermogen) om intimiteit aan te gaan. In alle gevallen zul je dus eerst moeten werken aan jezelf om een nieuwe relatie een goede kans te geven.

De geur in een relatie

Of een liefdes relatie haalbaar is, hangt niet zozeer af van ons ‘wensenlijstje’ maar van factoren als geur, kleur, smaak en uitstraling. Dat is de zogenaamde chemie van een relatie, een aspect dat niet tastbaar is en nauwelijks onder woorden te brengen.

Vele jaren geleden heb ik eens een stuk onder ogen gekregen over de ‘geur’ van de mens als één van de meest bepalende factoren is in een succesvolle relatie (net als bij dieren). Daarin kwam naar voren dat parfums en cosmetische artikelen verantwoordelijk zijn voor veel verkeerde partnerkeuzes in de afgelopen decennia. Simpelweg omdat deze de natuurlijke lijfgeur maskeren of veranderen.

Wees dus gewaarschuwd en ga uitermate spaarzaam om met al die ‘lekkere geurtjes’, die niet alleen cadeau nr. 1 zijn met de Kerst maar ook reden dat veel intieme contacten weer vrij snel worden verbroken.

Intermezzo: taalkronkels

 

 

 

 

 

Gezondheid

Depressiviteit: opgesloten in jezelf

Veel mensen hebben te maken met een depressie, een min of constante reeks van zwaarmoedigheid en leegte die hen verhindert om het leven optimaal te genieten. Soms gaat het om een tijdelijke dip in de winterperiode, maar in aantallen gezien (ca. 1 miljoen mensen in Nederland) lijkt het inmiddels volksziekte nummer één te zijn. En dit gaat niet alleen over de oudere mens, want ook veel jongeren hebben met depressiviteit te maken (zelfs een winnares van de Voice Kids lijdt hieraan).

Zelfbeeld: mislukt

In het afgelopen decennium is dit onderwerp regelmatig aan de orde geweest in de media, waarbij diverse hoogleraren aan het woord kwamen. Daarin werd steeds duidelijk dat mensen niet meer weten om te gaan met (normale) tegenslagen en zich te snel uit het veld voelen geslagen door iets wat zich in een leven voordoet en wat niet past bij het beeld dat iemand heeft van zichzelf. Ze sluiten zich op in zichzelf, ervaren nauwelijks nog plezier in het leven en voelen zichzelf een mislukking.

Moeten voldoen aan iets

Hoogleraar Psychiatrie, Aartjan Beekman, noemde een depressie ooit een ziekelijke ontstemming door een ervaren stress of druk vanuit de maatschappij op een bepaald imago of een bepaalde prestatie. Deze gedachte om te ‘moeten voldoen aan iets’ (verwachtingen hebben van jezelf ten opzichte van de ander) is volgens hem kenmerkend voor onze welvaartsmaatschappij, evenals de obsessie voor geluk die aan onze materiële welvaart verbonden is. We zijn gewoon gaan denken dat we gelukkig (kunnen) zijn als we alles hebben.

Maarten van Buuren, Hoogleraar Geesteswetenschappen en ooit zelf depressief met zelfmoordneigingen, realiseerde zich uiteindelijk dat hij de weg in zichzelf was kwijtgeraakt. Hij was succesvol in zijn werk, maar voelde zich allerminst gelukkig en ontdekte dat hij een stuk van het verleden niet goed verwerkt had (zie zijn boek “Kikker gaat fietsen”). En psychiater Jules Tielkens, ook zwaar depressief geweest, stelt dat het hebben van een depressie betekent dat ‘je iets verkeerd doet, dat je fout omgaat met tegenslagen en de buitenwereld wereld te belangrijk vindt voor het eigen doen en laten’.

Vergeten wat je zelf nodig hebt

Bovenstaande geeft al aan dat je in geval van depressiviteit vooral jezelf onder de loep moet nemen. Op de een of andere manier heb je je leven laten bepalen door anderen en ben je het zicht kwijt geraakt op wat jezelf nodig hebt.

Welke prestatie moet je leveren van jezelf, met welke tegenvaller kun je niet omgaan, waar moet je van jezelf aan voldoen, wie denk je te moeten plezieren? Wil je iets kunnen wat niet bij je past? Wat maakt dat jij je minderwaardig of waardeloos voelt en het leven als zinloos ervaart? Welk ideaalbeeld heb je van jezelf?

Terug naar waar het fout is gegaan

Dit soort vragen zou je jezelf -zeker in geval van depressiviteit- moeten stellen. Want als je de weg in een bos bent kwijtgeraakt en door de bomen het bos niet meer ziet, dan is het belangrijk om er even rustig bij te gaan zitten, uit te zoeken waar je je bevindt en terug te gaan naar het punt waar je de verkeerde richting in bent geslagen.

Ga dus terug naar je eigen kwaliteiten en naar datgene in het leven waar je (weer) blij van wordt. En vraag vooral hulp van een therapeut of iemand die je vertrouwt, iemand die je kan helpen om allerlei weggestopte emoties en verlangens boven tafel te krijgen. Want welke weg er ook lijkt te zijn afgesloten, er zijn altijd nieuwe wegen voorhanden.

Dating en een lekker geurtje

Gezondheid

Ont-spullen: meer leven met minder

Nog meer spullen?

In december gaat het er vaak om welk cadeau je nog zou willen krijgen. Maar de donkere dagen van het jaar zijn eigenlijk veel beter geschikt om eens te kijken wat je allemaal hebt, en wat je niet meer gebruikt. In veel gevallen kom je dan verborgen dingen tegen die je best opnieuw cadeau kunt doen aan jezelf, of -beter nog- aan een ander. Want tientallen spullen blijk je gewoon nooit (en nooit meer) te gebruiken.

Het hebben van de zaak is het eind van het vermaak

We kennen het gezegde dat het hebben van de zaak het einde van het vermaak betekent. Dus op een of andere manier raken we niet ‘vervuld’ van spullen. Ze beloven voldoening, maar ze leveren wanhoop en matheid op. Dit wordt onder meer duidelijk in een artikel van George Monbiot over “Rich kids on Instagram” in de Gardian van 10 december 2013.  Hierin worden rijke kinderen geportretteerd met hun armen vol Rolex-horloges, vele auto’s voor de deur, of decadent op de bank liggend met een sigaar die met een geldbiljet wordt aangestoken. Maar ze zijn altijd alleen, met een uitermate verveelde of ontevreden uitdrukking op hun gezicht en geen idee wat ze in het leven zouden willen doen. Ze lijken alles te hebben maar géén van hen laat ook maar iets zien van blijdschap of geluk.

Ervaringen zijn belangrijker dan spullen

Iets wat hierop aansluit is het boek van James Wallman met de titel ‘Ontspullen: meer leven met minder’. Dit boek bevat een combinatie van psychologisch inzichten, aansprekende voorbeelden en praktische tips voor een gelukkiger leven met minder spullen. De kern van dat verhaal is dat ervaringen (en dus herinneringen) vele malen gelukkiger maken dan spullen.

Eigenlijk weten we dat allemaal, want in gezellige verhalen gaat het nooit over ‘een ding’ (daar ben je gauw over uit gepraat) maar over ‘wat we hebben meegemaakt’. En hoe ouder we worden, hoe meer we teruggrijpen op ‘vroegere tijden’ waarin alles relatief simpel was en waaraan de herinnering dierbaar is.

Tip: cadeaubon om iets te ervaren

Waarom willen we dan nog steeds nieuwe spullen? Waarom vragen wij geen ‘cadeaubon’ voor iets wat we graag mee willen maken? Een bon om samen op pad te gaan, naar het theater, voor elkaar te koken, een fietstocht te maken, een logeerpartijtje of te gaan kamperen? Of een ‘tegoedbon’ voor hulp: bij het klussen, bij het schoonmaken, bij het verhuizen. Hoe leuk is het niet om samen te zijn en samen te genieten van wat je aan het doen bent?

En wat te denken van een tegoedbon voor ‘aandacht’ of een goed gesprek. Daar kun je vast veel mensen een plezier mee doen. Zoals dat meisje in de Pickwick-reclame, dat vraagt aan haar moeder om de telefoon een tijdje uit te zetten zodat ze ook eens samen kunnen praten.

Depressiviteit: opgesloten in jezelf

Gezondheid

Sinterklaas kapoentje: schurk of eunuch?

Het eerste lied wat mij te binnen schiet bij het onderwerp Sinterklaas, is “Sinterklaas kapoentje”. Zó simpel dat het altijd blijft hangen. Maar wat kapoentje nu precies betekende, dat heb ik nooit geweten. En nu ik het weet, vraag ik me eigenlijk af waarom daar nooit een probleem van is gemaakt. Want daar hadden tal van mensen –in onze christelijke cultuur- al veel eerder tegen kunnen protesteren dan tegen Zwarte Piet.

Gecastreerde haan

Het woord ‘kapoentje’ betekent volgens het Woordenboek der Nederlandse Taal ‘gecastreerde haan’, of ‘een gelubd manspersoon’. Gelubd is gecastreerd, iets wat van een bisschop vaak gedacht werd omdat het celibataire leven (zonder seks) dan niet in gevaar zou komen. Zoals in vroegere eeuwen ook mannen om politieke redenen werden gecastreerd en als eunuch door het leven gingen.

Scheldwoord voor Joden en vreemden

Een vergelijkbare associatie met het mannelijke geslachtsdeel heeft er (volgens van Dale) ook toe geleid dat kapoen als scheldwoord voor Joden werd gebruikt omdat Joodse mannen besneden worden. Daarnaast stond kapoentje ook nog eens –vanuit het Franse ‘capon’- voor schurk, bandiet of vreemde gast.

Toch is dit voor niemand reden geweest om Sinterklaas te verwensen en het woord ‘discriminatie’ in de mond te nemen.

Lange tenen

De grote vraag is waarom –in deze tijd- zoveel mensen van die lange tenen hebben, die voortdurend in de gaten moeten worden gehouden? Het typeren, of etnisch profileren, van mensen is van alle tijden: zwart, wit, geel of rood. Gewoon de vier rassen, die er zijn. Generaal de Gaulle die ‘de neus’ werd genoemd omdat die neus zo opvallend was, de TV programma’s met karikaturen … PowNed …. het cabaret. Dat mocht altijd en dat moet vooral zo blijven en dat heeft niets met discriminatie te maken (het achterstellen van mensen).

Dus waarom maken wij ons zo druk om mensen die met hun lange tenen spijkers op laag water zoeken of van een mug een olifant maken? Als we al die muggenzifters geen aandacht geven, dan bloedt de discussie vanzelf dood.

Gezellige pakjesavond!

Ont-spullen: meer leven met minder

 

Gezondheid

Karma: wat je daden bewerkstelligen

Karma is een begrip uit het Hindoeïsme, Boeddhisme, Brahmanisme en Jaїnisme dat letterlijk vertaald wordt als handeling, actie of daad. In deze religies (met ca. 1,4 miljard aanhangers) bestaat karma uit zowel de lichamelijke als geestelijke acties van een individu die gevolgen hebben voor zowel dit leven als volgende levens. Het begrip karma is daarmee onlosmakelijk verbonden met reïncarnatie. In het dagelijkse praktijk betekent dit dat alles wat we doen, denken of zeggen weer bij ons zelf terugkomt.

Christendom: wat je zaait zul je oogsten

Karma wordt gezien als een natuurlijk principe, een wet van “actie en reactie”. Een goede daad heeft van nature goede gevolgen, slechte daden hebben slechte gevolgen. Er is dus geen god aan het werk die straft of beloont.

Dit lijkt haaks te staan op het Christendom omdat Christenen doorgaans denken dat het leven éénmalig is. Maar ook in de christelijke literatuur wordt op verschillende plaatsen verwezen naar de ‘terugkeer in het vlees’ (reïncarnatie).

Zo schrijft Origenes uit de vroegchristelijke periode (186-254 na Christus) in “De Princiipis”, boek IV, hoofdstuk 1, afdeling 23: “Van hen die naar de aarde afdalen is ieder dus volgens zijn verdiensten of overeenkomstig de plaats die hij daar innam, bestemd in deze wereld te worden geboren, in een ander land, of bij een ander volk, of in andere levensomstandigheden, of omringd door ongemak van een ander soort, of bij religieuze ouders of bij ouders die niet religieus zijn; zodat het kan gebeuren dat een Israëliet afdaalt bij de Scythen, en een arme Egyptenaar terechtkomt in Judea”. Dit stuk geeft wel degelijk aan dat de mens naar de aarde terugkeert op basis van zijn verdiensten en datgene wat hem nog te doen staat.

Het Nieuwe Testament doet dat in minder directe bewoordingen, maar de goede lezer zal een soortgelijke strekking vinden in onder meer Johannes 3, het gesprek met Nicodemus.

Bovendien is de karmische wet van oorzaak en gevolg duidelijk vervat in veel geboden of gezegden, zoals ‘wie goed doet, goed ontmoet’, ‘geen kwaad met kwaad vergelden’ en ‘wat je zaait, zul je oogsten’.

Alleen zelf verantwoordelijk

Het begrip karma strekt zich dus uit over zowel het huidige als vroegere en latere levens. De gevolgen van de daden die wij nú verrichten, kunnen in dít leven óf in een volgend leven terugkomen. Dat wat ons overkomt kan dan ook als het resultaat worden gezien van acties die we ooit eerder hebben uitgevoerd.

Dit betekent tegelijkertijd dat iedereen (alleen maar) zelf verantwoordelijk is voor zijn leven(s), de vreugde en de pijn. Daarbij is het goed om te weten dat daden zonder gevolgen zullen blijven wanneer je die uitvoert zonder gehecht te zijn aan het gevolg van die daden. Met andere woorden: als je iemand opzettelijk pijn doet, zul je die pijn –ooit- zelf weer tegenkomen. Maar als je iemand per ongeluk en zonder enige bedoeling bezeert, dan blijft die actie zonder gevolgen.

Het gaat om de juiste intentie

Het gaat dus altijd om de intentie waarmee je dingen doet of denkt: hoe zuiver of oprecht ben je daarin? En hoe zit het met (ver)oordelen, in hoeverre bezondig je je daaraan? Want hoe het ook zij, in het kader van karma kan iemand anders altijd iets doen wat jij niet begrijpt maar wat die persoon misschien wel moet doen om zijn eigen rekening te vereffenen. Daarom dringen alle spirituele boeken aan op een ‘zuiverheid van geest’, oprechte intenties, het niet oordelen en zo meer.

Want ooit zul je de bal die je hebt gegooid teruggekaatst krijgen. Dan ‘valt je iets toe’, waar je niet op zit te wachten.

Sinterklaas

 

Powered by themekiller.com